Miongozo · Read in English

Kukusanya kodi ya nyumba kwa M-Pesa: Paybill, Till au Pochi la Biashara?

Imesasishwa 31 Okt 2026

Karibu kila mpangaji nchini Kenya hulipa kodi kwa M-Pesa. Jinsi unavyoipokea ndiyo huamua kama utajua kwa urahisi nani amelipa, na kwa nyumba gani. Hizi ni njia nne wanazotumia wenye nyumba, kuanzia rahisi hadi bora zaidi.

1. Nambari yako binafsi (Tuma Pesa)

Ni rahisi kuanza, lakini kodi huchanganyika na pesa zako binafsi, wapangaji hulipa ada kubwa zaidi za kutuma, na mwisho wa mwezi unapitia jumbe moja moja kujua nani alilipa. Inafaa kwa vyumba kimoja au viwili tu.

2. Pochi la Biashara

"Mfuko" wa biashara kwenye laini yako binafsi: kodi hukaa kando na pesa zako, na huhitaji biashara iliyosajiliwa. Lakini malipo yanaonyesha jina la aliyetuma tu, kwa hiyo bado unalinganisha na nyumba kwa mkono, na haiwezi kuunganishwa na programu.

3. Lipa na M-Pesa Till (Buy Goods)

Nambari ya till ambayo wapangaji hulipia bila nambari ya akaunti. Pesa huingia kwenye akaunti ya biashara, na till inaweza kuunganishwa na programu. Bado unalinganisha malipo kwa jina au nambari ya simu ya aliyelipa, jambo ambalo hufanya kazi vizuri mpangaji akilipa kwa simu yake mwenyewe.

4. Paybill (bora kwa nyumba zaidi ya chache)

Wapangaji huweka nambari ya akaunti wanapolipa, kama nambari ya nyumba (A4). Kila malipo basi yanaonyesha ni ya nyumba gani, hata mtu mwingine akimlipia mpangaji. Paybill inahitaji maombi ya biashara kwa Safaricom (stakabadhi za biashara na akaunti ya benki), na ndiyo rahisi zaidi kuunganisha na programu ya kodi.

Jua mara moja nani amelipa

Paybill au Till inaweza kuunganishwa na huduma ya Safaricom ya Daraja. Kila malipo hutumwa kwa programu yako ya kodi papo hapo, badala ya wewe kusoma SMS. Unaweza pia kumtumia mpangaji ombi la M-Pesa (STK push), naye anaweka PIN tu kulipa kiasi kamili.

Vidokezo

• Tumia nambari ya nyumba kama nambari ya akaunti (Paybill), na uiandike kwenye mkataba wa upangaji.
• Waombe wapangaji walipe kwa nambari ya simu uliyonayo, ili malipo yalingane yenyewe.
• Toa risiti kwa kila malipo; inazuia mabishano kuhusu salio.
• Angalia ada za sasa za Safaricom kwa njia unayochagua: anayelipa ada hutofautiana.

Mwongozo huu ni maelezo ya jumla, si ushauri wa kisheria au wa kodi. Sheria na kanuni za KRA hubadilika: wasiliana na wakili au mshauri wa kodi kuhusu hali yako.